Heavy metal

La musiche Heavy metal e je un gjenar di musiche rock che al derive dal hard rock. Carateristiche di cheste musiche e je la distorsion dal sun des ghitaris, dai bas e des vôs, un ritmi une vore agressîf, e il sun une vore potent.
Za une vore popolâr ator dai agns setante e otante, al à continuât a vê sucès, par dâ vite a sotgjenars pui melodics e comerciâi di une bande, e sotgjenars caraterizâts di sonoritâts plui estremis di che altre.
Lis origjins e i pionîrs (fin dai agns Sessante - prims agns Setante)
[cambie | modifiche il codiç]L'heavy metal al nâs des cinisis dal blues rock e dal rock psichedelic de decade dai agns Sessante. Lis clapis pionieris a deçidin puartâ il lôr sòn in mût plui pesant, rabiôs e distuart.
Tal 1968, la publicazion de cjançon "Born to Be Wild" de clape Steppenwolf (dulà che si clame par la prime volte la peraule "heavy metal thunder") e l'album di debut des clapis Led Zeppelin e Deep Purple a semenìn lis basis de svolte.
Ma la nassite eziunâle e drita dal gjenar e si à tal 1970 a Birmingham, une biele e grise citât industriâl de Grande Bretagne, cul album omonim de clape dei Black Sabbath. Caraterizâts di un sòn cup, lent, distort e tescj che a fevelavin di atmosferis scuris , strîs e pussibilitâts de diâul, i Black Sabbath a formin la definitive colone de musiche metal.
Insieme a lôr, lis clapis plui impurtantis de prime epoche a son:
Led Zeppelin: che a unissin le musicalitât dal blues cun d'un sòn di ghitare distuart e rabiôs.

Deep Purple: che a misturât il rock pesant cun virtuosisims de ghitare soliste e de tastiere organistiche.
La NWOBHM e il metal classic (fin dai agns Setante - agns Otante)
[cambie | modifiche il codiç]Te fin dai agns Sessante e tai prims agns Setante, l'heavy metal al devente un veri fenomeno de masse, ma al fâs front a le rivade de sene punk. Tal 1979, tal Ream Unît scomence un gnûf moviment di rinassite cognossût col non di NWOBHM (New Wave of British Heavy Metal).
Chest moviment al unîs la energjie e la sveltece de atitudin punk cu lis grandis melodiis e i virtuosisims dal rock pesant, creant la formule d'aur dal metal classic.
Lis clapis simbul di cheste epoche a son:

- Iron Maiden: caraterizâts di svelts e biels duets de ghitare, tescj storics e la figure de mascotte Eddie.
- Judas Priest: che a definissin l'aspiet classic dal metal cun la vôs acûte dal cjantant Rob Halford e il mût di vistîsi dai "bikers" cun piel, cjadene e metâi.
- Motörhead: dal carismatic Lemmy Kilmister,autôrs di une misture dal metal cun la velocitât dal rock 'n' roll e dal punk rock, dânt inziament al speed metal.
L'esplosion dal thrash metal e dal metal estrem (agns Otante)
[cambie | modifiche il codiç]Tai agns Otante, la scene metal si divît in diviersis stradis. Inte scene underground merecane, lis clapis de California a decidin di sburâ la sveltece e la violençia de musiche in mût d'avangardie. Chest inradisament al devente cognossût col non di thrash metal.
Il thrash metal al si base di un sòn de baterie velocissim e d'une rabiose e ritmica ghitare distort, e i soi massims rapresentants a son cognossûts col non di "Four Major" (i Cuatris Grancj):

- Metallica: la clape plui famose, che e à fat cognossi il metal a tot il mont cul album Master of Puppets (1986).
- Slayer: la clape plui violenta, rabiose e scure de sene.
- Megadeth: fondadis de ghitare e cjantante Dave Mustaine, caraterizâts di complês e tecnics riffs di ghitare.
- Anthrax: che a messedin thrash metal cun rabiose energjie hardcore punk.

Par parallel, in Europe e si sivilupin i sot-gjenars dal metal plui estrem e scûr:
- Death metal: caraterizât di un sòn svelt, pesantissim e de vôs ruspie in growl.
- Black metal: nassût in Norvegjie, sglonf de dissonanze, di un sòn "lo-fi" rabiôs e caraterizât di un mût di vistîsi teatrâl e di tescj anti-religjôs.
- Doom metal: gjenar infuenzât dal sòn lent e pesantissim dai Black Sabbath des origjins.
Il glam metal e il mainstream (agns Otante)
[cambie | modifiche il codiç]Insiemet a la scene underground plui rabiose e violente, tal Los Angeles dai agns Otante si sivilupe un mût di fâ metal d'un stîl biele, colorât e comerciâl: il glam metal o hair metal.
Cheste scene e si caraterizave par un ûs sglonf de melodie, trucs, cjavei luncs cressûts e tescj leadis a la biele e divertide "dolce vita" rock. Clapis tant che i Mötley Crüe, i Poison e i Guns N' Roses a rivin in simit aes classifichis mondiâls de musiche pop.
La evoluzion dai agns Novante: nu metal, alternative e industrial
[cambie | modifiche il codiç]Cul cambi de decade e l'esplosion globâl de "fuzz-revolution" dal grunge di Seattle tal 1991, il metal classic al devente par un mût furi de mode dai mass mediis. Par sorvivi e rinassi, il metal al à bisugn di messedâsi cun altris suns.
Tai agns Novante, la clape dei Pantera e deçit il gnûf sòn dal metal classic, svelant il "groove metal", un stîl pesant ma cuntun batit ritmic plui marcât.
In chel altri versant, a nassin gnovis sperienziis:
- Alternative metal: che al unîs la pesanteçe de ghitare metal cun atmosferis d'avangardie e rock alternatîf, tant che i Tool o i Alice in Chains.
- Nu metal: un dai moviments di plui grant sucès, che al unîs i riffs distuart dal metal cu la cultura rap, hip-hop e de tastiere eletroniche. Clapis simbul di cheste evoluzion a son i Korn, i Deftones, i Slipknot e i Linkin Park.
- Industrial metal: che al unîs metal e musichis eletronichis, tant che i Nine Inch Nails o i todesc svelts dai Rammstein.
Il metal modern e i suns di vuê (dal gnûf milenari in ca)
[cambie | modifiche il codiç]Cul gnûf milenari, la musiche metal e je deventâde d'un mût increstabile e varietât. Inte scene moderne di vuê, i dretis confins de musiche a son saltâts e i suns a son simpri plui svariâts.
I sot-gjenars plui dinamics de sene di vuê a son:
- Metalcore: che al messedâ l'heavy metal classic cul hardcore punk, e che al à deventât il gjenar plui di mode de decade passade cun clapis come i Bring Me the Horizon o i Architects.
- Progressive metal: sglonf de complessitât de composizion, virtuosisims e aspiets d'avangardie (come i Dream Theater o i Meshuggah).
- Symphonic metal: che al unîs il metal cu lis orchestris de liriche classic (tant che i Nightwish).
Suns d'avangardie e sperienziis indipendent: modernis clapis che a messedin elementis folk, pop, synthwave e eletroniche modern cul metal par creâ un sòn d'avangardie d'un mût gnûf e liberatori par dut il moviment.
Carateristichis musicâls
[cambie | modifiche il codiç]La formule de musiche metal e reste simpri la sô drita e fuarta formazion e dretis ogjets tecnics: La ghitare eletriche: Doprâda cul efeçt distortion e la sveltece de man di dret par dâ furiis de rabe, caraterizade de presençe de ghitare ritmiche e de ghitare soliste pal svelt assôl.
- Il bas: Che al ten la sâf e drita sezion dal sòn pesant e cup d'intor, e che si inrechete perfetementri cul batit de baterie.
- La baterie: Che e fâs un ûs costant dal efeçt de dople cassa o dal doplis pedâl de baterie, creant un sòn de batude che al devente d'un mût ruspi, svelt e inarestabîl.
Artiscj principâi
[cambie | modifiche il codiç]Vôs coreladis
[cambie | modifiche il codiç]Bibliografie
[cambie | modifiche il codiç]- Walser, Robert. Running with the Devil: Power, Gender, and Madness in Heavy Metal Music. Wesleyan University Press, 1993. ISBN 978-0819562622.
- Christe, Ian. Sound of the Beast: The Complete Headbanging History of Heavy Metal. HarperEntertainment, 2003. ISBN 978-0380811274.
Leams esternis
[cambie | modifiche il codiç]- (inglês) Heavy metal su AllMusic.
- (inglês) The Metal Archives (Encyclopaedia Metallum) su metal-archives.com.