Vai al contenuto

Leon Batiste Alberti

De Vichipedie, la enciclopedie libare dute in marilenghe.
Leon Batiste Alberti


Leon Batiste Alberti

Nazionalitât gjenovês , talian
Date di nassite 14 di Fevrâr 1404
Lûc di nassite Gjenue
Date di muart 25 di Avrîl 1472
Lûc di muart Rome
Ativitât architet, scritôr, matematic e umanist
Gjenar Rinassiment
Periodi di ativitât secul XV
Oparis principâls Templi Malatestian di Rimini, Palaç Rucellai e glesie di Sante Marie Novele a Florence, "De re aedificatoria".
Un dai plui impurtants umaniscje teorics di architeture dal Rinassiment

Leon Batiste Alberti (Gjenue, 14 di Fevrâr 1404 – Rome, 25 di Avrîl 1472) al è stât un architet, scritôr, matematic, linguist e teoric di arte talian dal Rinassiment.

Al è cunsiderât une des figuris plui completis e rapresentativis dal Umanisim, innomenât par vê teorizât lis regulis de prospetive e de architeture rinassimentâl intai siei tratâts famôs tal mont intîr.

Nassût a Gjenue in tal 1404 in une famee nobîl di Florence esiliade, al à fât i sôs studis umanisć a Padue e daspo' al si è laureât in dirit canonic a Bologne.

Intal 1428, cronicât l'esili de sô famee, al è tornât a Florence, intindint di personis i viertis di artic e architeture di artiscj come Filippo Brunelleschi, Donatello e Masaccio. Pli di tart al à servît ancje la curie pontificie a Rome come segretari, lavorant par diviers papis.

In plui de sô ativitât di architèt, Alberti al è stât un gran teoric: al à scrit tratâts fondamentâi par latin e par talian voltât ai artiscj e ai inteletuâi dal sô timp.

Oparis principâls

[cambie | modifiche il codiç]
  • Templi Malatestian (Rimini): progjet par la trasformazion de glesie di San Francesc intun mausoleu par Sigismondo Pandolfo Malatesta.
  • Palaç Rucellai (Florence): une des oparis plui elegantis dal Umanisim civîl.
  • Façade de glesie di Sante Marie Novele (Florence): integrazion jenfri le vecje façade gotiche e la gnove armonie rinassimentâl.
  • Glesie di Sant'Andree e Glesie di San Sebastian (Mantue): progjets di grande monumentalitât che àn influençât la architeture sacre dai seculi daspo'.

Tratâts e oparis scritis

[cambie | modifiche il codiç]
  • De pictura (1435) – tratât teoric su la piture e la prospetive.
  • De re aedificatoria (1452) – il plui impuartant tratât di architeture dal Rinassiment, dividût in dîs libris.
  • De statua – tratât su la sculture.
  • I libri della famiglia – dialics su la morâl, la economie domestiche e la educazion.

Bibliografie

[cambie | modifiche il codiç]
  • Franco Borsi, Leon Battista Alberti, Electa, Milano, 1975.
  • Anthony Grafton, Leon Battista Alberti: Master Builder of the Renaissance, Harvard University Press, 2000.
  • Stefano Bosi, Alberti, Giunti Editore, Firenze, 2004.

Leams esternis

[cambie | modifiche il codiç]